Beyin Sapına Pıhtı Atma, Nedenleri ve Tedavi Yolları

Beyin sapına pıhtı atması nasıl bir rahatsızlıktır, neden, hangi sebeplerden ötürü meydana gelir, tedavi yöntemleri nelerdir, nasıl gerçekleştirilir hakkında makale.

Beyin Sapına Pıhtı Atması

Beyni besleyen damarlardaki bazı maddelerin bulundukları yerden koparak kanla birlikte hareket ederek beyin sapına giden damarı tıkamasına beyin sapına pıhtı atması denmektedir. Damar içerisinde bulunan yağ ve kolesterol gibi kimi maddeler çeşitli sebepler yüzünden zaman içerisinde damar içerisinde oluşarak bir topak meydana getirirler. 

Beyni omuriliğin en üstüne bağlayan ve nefes alıp verme, kan basıncı, uyku gibi işlevleri düzenleyen ve kontrol eden beyin sapı

Bu topaklanma zaman içerisinde damar içerisinde hareket eden kanla birlikte yerinden oynamaya başlar ve damardan koparak kanla birlikte hareket eder. Kimi zaman parçalanıp küçük parçalar haline gelebileceği gibi, kimi zaman da bir bütün olarak hareket edebilir. Bunun neticesinde kanla birlikte hareket eden pıhtı damarlar boyunca ilerler ve kendi çapından küçük damarlara denk geldiklerinde o damarın girişini tıkarlar.

Pıhtıların harekete geçmesine neden olan etkenler:

  • Damar duvarında meydana gelen sertlik
  • Damar duvarlarının yıpranması

Damar duvarlarında meydana gelen sertleşme neticesinde damar çeperinin iç kısmında yağ parçaları, protein ve kalsiyum gibi maddelerin birikmesiyle plaklar meydana gelmeye başlar. Bu plaklar damar çeperinde sabit olarak dururlarken zaman içerisinde damar duvarındaki sertleşme ve zayıflama sonucu yerlerinden koparak harekete geçmeye başlarlar.

Pıhtı Atmasının Nedenleri

Damar çeperlerinde oluşan plaklar farklı sebeplerden ötürü meydana gelebilmektedir. Normalde zararsız olan bu plaklar damar duvarlarındaki sertleşme ve zayıflama sonucu harekete geçince pıhtı atma denen durum meydana gelmektedir.

Pıhtı ufak parçalar halinde olduğu zaman çoğunlukla zararsız bir şekilde hareket ederek başka bir damar duvarına yapışmakta, fakat büyük bir parça halinde olduğunda ise çapından küçük olan damarların girişini kapatmaktadırlar. Bu durumda kan akışı sağlanamayan damarın beslediği beyin sapında işlev bozuklukları meydana gelmeye başlar. Aynı zamanda damar tam olarak tıkanmasa da pıhtı çepere yerleşerek kan akışının zayıflamasına da neden olabilmektedir. Pıhtı atmasına neden olan etkenlerin başlıcaları şunlardır:

Kesinleşmiş Risk Faktörleri Kesinleşmemiş Risk Faktörleri
Hipertansiyon Obezite
Kalp Hastalıkları Alkol Kullanımı
Sigara  Hareketsiz Yaşam
Diyabet  Yanlış Beslenme 

Bu nedenler arasında en büyük paya sahip olan etken hipertansiyondur. Hipertansiyonun tedavisinin yapılması halinde pıhtı atımının yüzde elliye varan oranda azaldığı tespit edilmiştir. Bu nedenle pıhtı atımının önüne geçebilmek için kan basıncının 140 / 85 mmHG altında olmasına dikkat edilmelidir.

Diğer bir yaygın neden de diyabet hastalığıdır. Günümüzdeki düzensiz ve yanlış beslenme alışkanlıkları ve düzenleri yüzünden diyabette bir artış gözlemlenmeye başlamıştır. Kişilerde diyabet hastalığı pıhtı atımını altı kata kadar artırmaktadır.

Bu faktörlerin yanında değiştirilemeyen başka risk faktörleri de bulunmaktadır. Bunların değiştirilmesi ve düzeltilmesi için yaılabilecek herhangi bir şey olmadığı için bu risk grubunda bulunan kişilerin daha dikkatli olmaları, rahatsızlığa neden olan faktörlerin ortaya çıkmasını engellemeye yönelik bir yaklaşım içerisinde bulunmaları gerekmektedir. Bu risk faktörleri:

  • Irk
  • Yaş
  • Genetik

Tedavi Yöntemleri

Günümüzde pıhtı atımında çeşitli tedavi yaklaşımları mevcuttur. Bu tedavilerin ilk amacı pıhtı atımının etkilediği damarın beslediği bölgede meydana gelen hasarın en az şekilde olmasını sağlamak ve ileride oluşabilecek daha farklı zararların ortaya çıkmasını engellemektir.

Bu tedavi yöntemleri şu şekilde sıralanabilir:

  • Antiagregan Tedavisi: Bu tedavi türünde en çok kullanılan ve üzerinde kontrol yapılan ilaç aspirindir. Aspirin kullanımının pıhtı oluşumunu ve atımını engellediği günümüzde kesin olarak kanıtlanmıştır.
  • Antikoagülan Tedavisi: Bu tedavi yöntemi heparin türevleri ile gerçekleştiriliyor olsa da günümüzde etkinliğinin olmadığı veya çok az olduğu kabul edildiğinden dolayı pek kullanılmamaktadır.
  • Trombolitik Tedavi: Bu tedavi şeklinde beyin sapına kan akışının tekrar sağlanması amaçlanmaktadır. Bu amaçla pıhtı tarafından tıkanan damarın tekrar kan akışına kavuşması için pıhtıyı eritici ilaçlar kullanılmaktadır. 1950’li yılların başından beri kullanılmakta olan bu tedavinin etkinliği ve başarısı kanıtlanmıştır.

Bunların dışında hastalığın oluşmasını önlemek açısından hareketsiz bir yaşamdan uzak durmak, düzenli olarak spor ve egzersiz yapmak oldukça önemlidir. bunun yanında sigara ve alkol kullanılıyorsa bunları bırakmak da oldukça etkili bir yöntemdir.

Pıhtı atımına neden olan plaklar kanla birlikte hareket eden maddelerden oluşur

 

Hipertansiyonu kontrol altına almak, eğer mümkün oluyorsa tedavi etmek en büyük faydayı sağlayacak olan yaklaşımdır. Ayrıca beslenme düzenini ayarlamak, sağlıklı ve dengeli bir şekilde beslenmek diyabet oluşum riskini azaltacağı için yararlı bir uygulama olacaktır. Bu aynı zamanda kişilerde obezite oluşumunu engelleyeceği için hem daha sağlıklı olmaya, hem de pıhtı atımını engellemeye yardımcı olacaktır.



Makale beğendiniz mi? Çok kötüKötüOrtaİyiÇok iyi (Sizin oyunuz ilk olsun)
Loading...

© 2019 – Beyin Hastalıkları ve Tedavisi. Tüm Hakkı Saklıdır.

Okumakta olduğunuz makaleler bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Sizin için en doğru ilaç kullanımı ve tedavi yöntemi ancak uzman bir doktorun yapacağı kontroller sonucunda belirlenebileceği gibi uygun diyet diyetisyen kontrolü altında uygulanmalıdır.