Ani Şekilde Ayağa Kalkınca Başta Dönme Neden Meydana Gelir?

Ani bir şekilde ayağa kalkan kişilerde başta dönme sorunu oluşabilir. Bu durum kan basıncının seviyelerinin hemen düşmesinden oluşur. Kan basıncı birkaç saniye içinde genelde normale döner.

Nedenleri

Ayağa Kalkınca Baş Dönmesi

Ayağa ani şekilde kalkınca meydana gelen baş dönmeleri insanları korkutan bir durumdur. Birçok insan bunun ani şekilde olmasından kaynaklı olarak sağlık sorunu olduğunu düşünür ama ama kafa basınçtaki geçici bir düşüşten kaynaklı olarak döner. Aniden kalktığınızda, yer ekimi kuvveti ayakları çeker. Bunu telafi etmek için sinir sisteminiz acil durum moduna geçer, kalp atış hızını artırır ve kan damarlarını daraltarak basıncı daha da düşmesini önler. Kan basıncı yeterince çabuk normale dönme yaparsa bilinç kaybı sorunu kesinlikle yaşanmaz.

Sonuç olarak, beyne kan akışının olmamasından kaynaklı olarak, birkaç saniye boyunca baş dönmesi hissedilebilir. 

Çoğu zaman bu düşük tansiyonu olan veya kan damarlarını genişletmek için ilaç alan kişilerde bu sorun gözlemlenir. Bir kişi uzun süre yattıktan sonra ve dehidrasyon nedeniyle de olabilir. Bu yüzden belirttiği gibi spor salonunda ya da grip sırasında bir yataktan kalkıldığı zaman da bu durum insanların gelebilir. Genellikle baş dönmesi sadece birkaç saniye sürer. Bu normal bir durumdur ve kesinlikle endişelenmeye gerek yoktur. Eğer başta oluşan dönme artmaya başlarsa, ciddi bir sorunu gösterebilir. Düşen basıncın normale dönmediği anlamına gelir. Sistolik basınçtaki düşüş en az 20 mm Hg ayakta pozisyonda 3 dakika sonra, ortostatik hipotansiyon olarak kabul edilir. Çoğunlukla yaşlı insanlar için yaygındır ama 50 yaşın altındaki insanların yaklaşık olarak % 5’i de bundan mustariptir. Bu durumda, bir doktora görünmek en doğrusu olur. 

Buna neden olabilecek diğer etkenler arasında;

  • Uzun süre yatmak
  • Susuz kalmakta yer alır.

Egzersiz uygulamaları yapan kişiler ani şekilde ayağa kalktığında ve grip olan kişiler uzun süreçli yattıktan sonra ayağa kalktığında başının hafif düzeyde döndüğü ile alakalı geri dönüşleri uzmanlara bildirmiştir. Çoğu zaman baş dönmesi, sadece birkaç saniyeden daha az sürer. Bu tamamen normal ve endişelenecek bir şey bulunmaz. Fakat kişi kendinde daha uzun süre bu sorunu görüyorsa daha ciddi bir problemi olabileceğini düşünmelidir.

Bazı kişilerde başta oluşan dönmeler bilinç kaybı yaşanmasına da neden olur. Genel olarak, bilinç kaybı bedende bir şeyin yanlış olduğunun bir işaretidir. Basınç regülasyonundan sorumlu olanlar da dahil olmak üzere sinirlere zarar veren diyabet veya Parkinson hastalığı olabilir. Eğer bir kişi ayağa kalktığı zaman her zaman başının döndüğünü fark ederse, bu durum daha da kötüye giderse, uzun süre ayakta kalıyorsa kısa sürede uzman doktora gitmelidir. Bundan dolayı basınç ölçülür ve ortostatik hipotansiyonu kontrol edilebilir. Belki de ilacını değiştirmek gerekir.

Uykudan Kalkınca Baş Dönmesi

Aniden ayağa kalkıldığı zaman meydana gelen baştaki dönmeyi telafi etmek için sinir sistemi aşırı hızda kalmaya, kalp atış hızını artırmaya ve kan damarlarını sıkılaştırmaya çalışarak kan basıncınızı artırmaya çalışır. Kan damarları çok rahat kalırsa normale dönme sürecinde ertelenme meydana gelir. Sonuç olarak, beyne düşük kan akışı, birkaç saniye boyunca başın dönmesine neden olur. Kan basıncı doğal olarak düşükse veya kan damarlarını rahatlatan ilaçların kullanımı yapılıyorsa bunu yaşama olasılığı daha yüksek düzeydedir.

Doğal Çözümler

  • Başta oluşan kısa süreli dönme sorunun önüne geçmek adına ani şekilde kalkmaktan vazgeçmek gerekir. Aniden kalkmak yerine önce kişi olduğu yerde oturmalı ve kan basıncının dengelenmesi adına birkaç dakika beklemelidir. Ardından olduğu yerden kalkmalıdır.
  • Sokakta ya da bankta oturan bir kişide bu sorunu yaşamamak adına kendisine bir destek noktası bulmalıdır. Gözlerini kısaca kapatmalı, düşmeye ve yaralanmaya neden olabilecek ani hareketlerden kesinlikle kaçınmalıdır.
  • Özellikle uzun süre gripten ya da soğuk algınlığından dolayı yatan kişiler yataktan hemen kalkmayı akıllarından geçirmemelidir.
  • Uyku sonrasında uyanan kişiler yatakta birkaç dakika oturur pozisyonda durup kalkmalıdır. Bu hemen oluşabilecek olan baştaki dönmelerinde önüne geçer.
  • Bazen sorun vücudun sıvı eksikliğinden kaynaklanır. Hafif dehidratasyona bağlı olarak, kan daha kalınlaşır, kan dolaşımı kötüleşir ve bu nedenle yatarak ya da oturma pozisyonundan ayaklara kaldırıldığında ortostatik hipotansiyon kazanmak kolaydır. Böylesine basit bir problemin çözülmesi kolay hale gelir. Özellikle sıcak yaz aylarında veya ciddi fiziksel efor sırasında su içmeyi unutmamak gerekir. Vücutta sıvı dengesinin doğru oranda olması sağlık açısından da önemlidir. Bir kişinin gün içinde 1,5 ile 2 litre aralığında su tüketimi yapması gerekir.


Makale beğendiniz mi? Çok kötüKötüOrtaİyiÇok iyi (Sizin oyunuz ilk olsun)
Loading...

© 2019 – Beyin Hastalıkları ve Tedavisi. Tüm Hakkı Saklıdır.

Okumakta olduğunuz makaleler bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Sizin için en doğru ilaç kullanımı ve tedavi yöntemi ancak uzman bir doktorun yapacağı kontroller sonucunda belirlenebileceği gibi uygun diyet diyetisyen kontrolü altında uygulanmalıdır.